Category Archives: 2B Język polski

KLASA 2B 21.12.2020

Temat: Motyw winy i kary w II cz. „Dziadów”.

Witaj!

Zapoznaj się z fragmentem tekstu Oskara Kolberga, który zawiera najistotniejsze informacje na temat odprawiania  dawnego obrzędu dziadów.

Na podstawie przeczytanej lektury, uzupełnij graficzną notatkę.

   Opracowała: Marzena Marcjasz


KLASA 2B 17.12.2020

Temat: Co to znaczy być romantykiem?

Witaj!

Romantyzm– epoka w historii sztuki i historii literatury trwająca w XVIII wieku do XIX wieku. Romantyzm był ruchem ideowym, literackim i artystycznym, który rozwinął się początkowo w Europie i wyrażał się w poezji, malarstwie i muzyce. Powstał jako reakcja na zmiany społeczne i polityczne wywołane rewolucją przemysłową i rewolucją francuską z 1789 roku. Był formą buntu przeciwko ustalonym regułom społecznym, które rządziły społeczeństwami epoki Oświecenia – przeciw sztywnym zasadom życia arystokracji i mieszczaństwa, ustalonym regułom życia politycznego oraz przeciw naukowemu podejściu do natury i człowieka. Naczelne hasło Rewolucji Francuskiej – „wolność, równość, braterstwo” stało się drogowskazem dla nowego kierunku myślenia, który zakwestionował podstawy oświeceniowego, racjonalistycznego pojmowania świata. Według romantyków świat dzielił się na to, co widzialne i poznawalne zmysłowo oraz na to, co niewidzialne – dające się poznać jedynie za pomocą środków pozarozumowych, takich jak wiara i intuicja.

Caspar David Friedrich, Dwaj mężczyźni kontemplujący księżyc

Na co wskazuje nazwa romantyzm?

 Romantyzm to utworzona od słowa romantyczny nazwa, której używa się m.in. w odniesieniu do angielskiej i niemieckiej literatury końca XVIII i początku XIX w. Literatura ta była głosem młodego pokolenia, które poszukiwało innych sposobów poznania świata. Młodzi zwolennicy romantyzmu zalecali, by w życiu kierować się nie rozumem, lecz uczuciami. Zafascynowani potęgą natury, folklorem oraz wierzeniami ludowymi, szukali w nich prawdy, zasad moralnych, kontaktu ze światem nadprzyrodzonym (irracjonalnym), w którego istnienie wierzyli. Romantycy byli wyraźnie zbuntowani wobec rozumowego podejścia swoich poprzedników, o czym świadczą choćby pochodzące z utworu Adama Mickiewicza słowa: Czucie i wiara silniej mówi do mnie / Niż mędrca szkiełko i oko (Adam Mickiewicz, Romantyczność – utwór ze zbioru Ballady i romanse).

Twórcy romantyzmu i bohaterowie ich dzieł

Pisarze i poeci romantyzmu cenili wolność twórczą, dlatego odrzucali obowiązujące w oświeceniu zasady dotyczące formy utworu. Uważali, że utwory powinny wypływać z wyobraźni artysty, powstawać pod wpływem natchnienia oraz wyrażać osobiste refleksje. Jeśli przyjrzymy się literaturze romantyzmu, zauważymy, że w wielu tekstach pojawili się bohaterowie będący indywidualistami. Nierzadko w losach tych postaci można odnaleźć nawiązania do doświadczeń samych pisarzy.

Bohater romantyczny często:

– jest tajemniczym samotnikiem, indywidualistą,

– doświadcza nieszczęśliwej, niespełnionej, ale pełnej wzniosłych uczuć miłości do wybranki,

– wierzy w istnienie świata nadprzyrodzonego i jego związek ze światem realnym,

– przyjmuje znaną z moralności ludowej zasadę, zgodnie z którą każde przewinienie musi zostać ukarane,

– poprzez kontakt z przyrodą, podróże, wybór miejsc kojarzonych ze światem irracjonalnym szuka sposobu na poznanie prawdy o sobie i świecie,

– kocha ojczyznę i jest gotów o nią walczyć

Sztuka romantyzmu

Romantycy odeszli w sztuce od rozwiązań wypracowanych w antyku i chętnie przejętych w oświeceniu. Dla romantyków ważne były emocje, namiętność i wyobraźnia. Malarze z tego okresu przedstawiali tajemnicze, często ukazujące potęgę natury, krajobrazy. Artyści wspierali także ruchy niepodległościowe – sceny walki to częsty motyw ich twórczości. Bohaterami dzieł romantycznych byli m.in. marzyciele, samotnicy, wojownicy


Wolność wiodąca lud na barykady jest jednym z najsłynniejszych dzieł Eugène’a Delacroix.
Obraz można nazwać oficjalnym, ponieważ został namalowany na zamówienie nowego rządu po zwycięskiej rewolucji lipcowej z roku 1830. Władze zaproponowały młodemu, ale dobrze zapowiadającemu się malarzowi Delacroix stworzenie dzieła, które byłoby alegorią i ilustracją tych wydarzeń.

Caspar David Friedrich [kaspar dawid fridriś], Wędrowiec nad morzem mgły, ok. 1817 r.
Odwrócony plecami mężczyzna to symbol samotnego romantyka szukającego w potędze nieokiełznanej, groźnej natury odpowiedzi na nurtujące go pytania.

Romantycy byli zafascynowani przyrodą, lubili przebywać w otoczeniu natury. Powstające w tym okresie ogrody nosiły minimalne ślady ingerencji człowieka, przypominały naturalne krajobrazy. Przykładem takiego miejsca są tzw. ogrody angielskie, m.in. ogród Stourhead [stałerhed] w hrabstwie Wiltshire [łyltszer] w Anglii.

Park romantyczny w Arkadii(Nieborów)

Opracowała: Marzena Marcjasz


KLASA 2B 14.12.2020

Temat: Można różnić się pozytywnie.

Witaj!

Różni nas kolor skóry i oczu, język (mowa), kultura, przyzwyczajenia, łączą zaś: budowa ciała, jedna mama, takie same prawa. Czy jest coś jest dobrego w tym, że jesteśmy do siebie podobni? A w czym mogą pomóc różnice? Czego możemy się nauczyć od siebie przez to, że jesteśmy różni? Obejrzyj obraz zamieszczony poniżej.

Ron Waddams [łodems], Wszyscy ludzie rodzą się wolni i równi pod względem swej godności i swych praw (farby akrylowe, na desce 122 × 92 cm kolekcja prywatna1998 r.)

Przyjrzyj się obrazowi, a następnie wykonaj polecenia i odpowiedz na pytania.

1. Opowiedz, co widzisz na obrazie.

2. Przyjrzyj się rękom namalowanych postaci. Jakie gesty wykonują osoby dorosłe, a jakie – dzieci?

3. Zwróć uwagę na sposób ukazania poszczególnych sylwetek. Jak można zinterpretować przenikanie się kolorów i kształtów pomiędzy postaciami?

Przygotuj informacje na temat znaczenia wolności i równości w życiu człowieka.

Opracowała: Marzena Marcjasz


KLASA 2B 07.12.2020

Temat: Spotkanie z Małym Księciem.

Witaj!




ilustracja autora, Antoine de Saint-Exupéry

Wielokrotnie na przestrzeni wieków przedmiotem zainteresowania naukowców, filozofów, artystów, zwykłych ludzi był człowiek w relacji do Ziemi – Błękitnej Planety, zarówno tej utożsamianej z najbliższym otoczeniem, jak i tej będącej synonimem Kosmosu. Jaki jest sens, że urodziłeś się i żyjesz na tej Ziemi? Jak się czujesz w swoim świecie? Jak często wydaje ci się, że jesteś panem tego miejsca? A może czujesz się zagubioną jednostką poszukującą swojej wymarzonej planety, na której wreszcie będziesz mógł być sobą?


Antoine de Saint-Exupéry w Kanadzie 1942, fotografia barwna, domena publiczna

Antoine de Saint-Exupéry

1900–1944

Antoine de Saint-Exupéry [antuan de sant egziperi] (1900–1944) Jako 12-latek odbył pierwszą podróż samolotem i tak bardzo zafascynował się możliwością latania, że doczepił do swojego roweru skrzydła. Pasja przetrwała – w dorosłym życiu pisarz został pilotem. W 1935 r. próbował pobić rekord lotniczy, ale rozbił się na Saharze. W trakcie II wojny światowej walczył jako pilot. Zginął podczas lotu zwiadowczego, zestrzelony przez niemiecki myśliwiec. Niemal wszystkie dzieła tego pisarza nawiązują do jego lotniczych doświadczeń. Do innych znanych utworów Exupéry’ego, obok Małego Księcia, należą Ziemia, planeta ludzi, Nocny lot. Antoine de Saint‑Exupéry, kiedy pisał Małego Księcia, nie przypuszczał, że ta nieobszerna książka zdobędzie światową popularność. Warto pamiętać, że Antoine de Saint‑Exupéry jest także autorem ilustracji do tego dzieła. Powieść doczekała się bardzo licznych tłumaczeń. O niewątpliwej wyjątkowości utworu Exupéry’ego świadczy także fakt, że – mimo upływu lat – pozostaje on wciąż aktualny dla czytelników w różnym wieku. Stanley Donen w 1974 roku zekranizował powieść. Co ciekawe, historia Małego Księcia doczekała się licznych literackich kontynuacji, które także są dowodem wielkiej sławy tekstu Antoine’a de Saint‑Exupéry’ego.

Co się wydarzyło na pustyni? Pierwsze wrażenia po lekturze.

1. Jakie były Twoje pierwsze wrażenia po przeczytaniu Małego Księcia? Z jakiego rodzaju utworami kojarzy Ci się ta historia?

2. Kto – według Ciebie – jest odbiorcą Małego Księcia: dorośli czy dzieci? Zwróć uwagę na dedykację zamieszczoną na początku książki. Przedstaw swoje argumenty.

3. Czego dowiadujesz się o tytułowym bohaterze na początku lektury? Sformułuj odpowiedzi na podane pytania.

Opracowała: Marzena Marcjasz

INFORMACJE DODATKOWE

Ciekawostka

Mały Książę to utwór, w którym można odnaleźć wątki autobiograficzne. Jak wynika z korespondencji pisarza, pierwowzorem bohaterki Róży była jego żona. W jednym z listów do żony Saint-Exupéry wyznawał, że nie zawsze potrafił się nią właściwie opiekować. Przedstawiona w utworze sytuacja na Saharze jest z kolei nawiązaniem do wypadku na pustyni i niespodziewanego ocalenia.


Astreoida Małego Księcia, fontanna w Muzeum Małego Księcia, Hakone (Japonia)
 

Pomnik Małego Księcia w Muzeum Małego Księcia (Hakone, Japonia)

Rękopis

Oryginalny manuskrypt z odręcznymi notatkami i podpisem autora Małego Księcia, jak również różne projekty i rysunki próbne zostały nabyte w 1968 roku przez Pierpont Morgan Library (obecnie Morgan Library & Museum) w Manhattanie w Nowym Jorku. Rękopis ten zawiera skreślone treści, które ostatecznie nie zostały opublikowane w ramach edycji książki. Muzeum, oprócz rękopisu, posiada także kilka akwarel autorstwa Antoine de Saint-Exupery’ego, które także nie znalazły się w książce. W kwietniu 2012 paryski dom aukcyjny ogłosił odkrycie dwóch nieznanych wcześniej stron rękopisu „Małego Księcia”, na których znalazła się nieznana dotąd wersja jednego z rozdziałów. Jest to opis pierwszego spotkania Księcia z Ziemianinem, którego nazywa „ambasadorem ludzkiego ducha”. Jest on jednak zbyt zajęty, aby rozmawiać, mówiąc, że szuka zaginionego sześcioliterowego słowa zaczynającego się na literę „G” oznaczającego „płukanie gardła” (fr. se gargariser, w języku potocznym znaczy również „być dumnym i zadowolonym z czegoś”). W znalezionym rękopisie nie pada to szukane słowo, ale mając na uwadze czas powstania dzieła i zaangażowanie pisarza przeciwko wojnie można się domyślać, że chodzi o słowo „wojna” (fr. guerre).


Klasa 2B 03.12.20

Temat: Kiedy jesteśmy sami ze sobą…

Witaj!

1. Określ, jaki nastrój dominuje w przytoczonym wierszu – wyznaniu.

2. Wyjaśnij, jak rozumiesz słowo rozłam, którym podmiot liryczny w wierszu nazywa swój stan psychiczny. Podaj inne wyrazy, które mogłyby opisać ten stan.

3. Jakie są, Twoim zdaniem, relacje tytułowej bohaterki z  mamą? Jak sądzisz,

z czego one wynikają?

4. Zinterpretuj słowa: Gdybym tylko znała Kasieńkę Kasieńki. W czym poznanie Kasieńki przez Kasieńkę mogłoby pomóc? Podziel się swoimi refleksjami na ten temat.

 Jaka jest?
Kasieńka Mamy 
Kasieńka – zbuntowana nastolatka 
Cassie Williama 
Kasieńka prześladowana przez Clair 
Kasieńka Kasieńki 

5. Przyjrzyjcie się obrazowi Pablo Picassa- Dziewczyna przed lustrem.

Dziewczyna przed lustrem – Pablo Picasso

Głównym tematem tego metaforycznego i tajemniczego obrazu jest poszukiwanie siebie, bo nie jesteśmy tym, co widzimy w lustrze, ale czymś zupełnie innym.

Proszę, zapisz swoje  refleksje, dotyczące pierwszego odbioru dzieła. W tym celu dokończ trzy zdania, odnoszące się do przedstawionej postaci:

a) Kobieta jest…

b) Kobieta widzi…

c) Kobieta zapewne czuje…

 Sposób oglądania siebie w lustrze stanowi pewnego rodzaju metaforę- widzimy zupełnie co innego niż widzą inni (posiłkuj się, wcześniej wypełnioną tabelką). Kasieńka w oczach bliskich jest różna, jest inaczej postrzegana i odbierana przez otoczenie. Dlatego sama musi stworzyć, zaakceptować swój własny i tylko jej, indywidualny obraz. Musi poznać samą siebie. Tego typu przemyślenia określamy-  egzystencjalizmem.

Zadanie.

W jaki sposób możemy zbliżyć się do poznania samych siebie? Co należy zrobić, by odpowiedzieć na pytanie- Kim jestem? Jakiego typu działania pomogą Ci, w  budowaniu swojego obrazu?

Opracowała: Marzena Marcjasz


KLASA 2B 30.11.2020

Temat: Uważam, że…; moim zdaniem…; według mnie… Jak potwierdzać słuszność swego zdania?

Witaj!

Jak przygotować wypowiedź argumentacyjną?

WYPOWIEDŹ ARGUMENTACYJNĄ tworzymy za każdym razem, gdy chcemy kogoś do czegoś przekonać. Formułujemy tezę, czyli swoje stanowisko, i próbujemy ją uzasadnić za pomocą argumentów, które ilustrujemy przykładami.

Wyróżniamy trzy rodzaje argumentów:

• logiczne- opierają się na wnioskach wynikających z przeprowadzonego rozumowania, np. na podstawie zebranych szczegółowych faktów formułuje się ogólne spostrzeżenia,

• rzeczowe- odwołują się do konkretnych informacji, np. do wyników badań, danych liczbowych, wypowiedzi autorytetów w danej sprawie, faktów, cytatów, przykładów,

• odwołujące się do emocji – mają na celu zjednanie sobie odbiorców, wywołanie w nich uczuć.

Jak przygotować wypowiedź o charakterze argumentacyjnym?

• Sformułuj tezę, którą zamierzasz udowodnić.

• Zgromadź jak najwięcej argumentów, które potwierdzają Twoje stanowisko wyrażone w tezie.

• Zadbaj o porządek wypowiedzi – ułóż argumenty od najważniejszego do najmniej ważnego bądź w odwrotnej kolejności. Staraj się używać argumentów logicznych i rzeczowych, pamiętaj, że argumenty odwołujące się do emocji powinny być jedynie dopełnieniem argumentów logicznych.

• Przygotuj przykłady, którymi poprzesz zebrane argumenty.

• Sformułuj wniosek, którym podsumujesz rozważania i podkreślisz słuszność swojego stanowiska.

Poniżej znajdziesz przykład wypowiedzi argumentacyjnej, zapisanej według wcześniej przedstawionego schematu.

Najważniejsze w życiu jest tworzenie więzi z innymi

Zadanie

A. W każdej wypowiedzi wskaż tezę i argument.

•Uważam, że obowiązkiem człowieka jest dbanie o środowisko naturalne, gdyż planeta jest domem nie tylko dla ludzi, lecz także dla zwierząt.

•Wielu ludzi większość czasu spędza przed komputerem. Moim zdaniem coraz więcej osób będzie potrzebować pomocy rehabilitantów.

•Czytanie książek pozytywnie wpływa na umiejętność koncentracji uwagi, więc powinniśmy jak najczęściej sięgać po lektury.

B. Które z podanych argumentów odnoszą się do faktów, a które – do emocji?

1. W wielu produktach spożywczych i kosmetykach znajdują się szkodliwe substancje, dlatego warto czytać etykiety.

2. Lepiej ubezpieczyć telefon, ponieważ w razie stłuczenia szybki dużo płaci się za naprawę.

3. Jak uzasadniają badania psychologiczne, tylko dzięki szczerości można uniknąć nieporozumień.

4. Nie warto polegać na osobach, które nie dotrzymują obietnic.

5. Masz dobre serce, więc na pewno pozwolisz mi odpisać zadanie domowe.

6. 90% uczniów z mojej klasy korzysta z mediów społecznościowych.

Wykonaj ćwiczenie – wypowiedź argumentacyjna

1. Przeczytaj opis sytuacji, a następnie wykonaj polecenie.

Wyobraź sobie, że jesteś gospodynią lub gospodarzem klasy. Wraz z koleżankami i kolegami chcesz przekonać Waszego wychowawcę do dwudniowego wyjazdu, ale w trakcie ubiegłorocznej wycieczki straciliście zaufanie opiekunów. Przez cały rok szkolny staraliście się je odbudować.

• Przygotuj krótkie teksty argumentacyjne skierowane do wskazanych adresatów. Twoim celem jest przekonanie odbiorców, że warto dać Wam szansę i pozwolić na wyjazd klasowy.

A. Adresatem jest wychowawca.

……………………………………………………………………………………………………

……………………………………………………………………………………………………

……………………………………………………………………………………………………

……………………………………………………………………………………………………

……………………………………………………………………………………………………

……………………………………………………………………………………………………

B. Adresatem są rodzice.

…………………………………………………………………………………………………..

…………………………………………………………………………………………………..

…………………………………………………………………………………………………..

………………………………………………………………………………………………….

…………………………………………………………………………………………………..

………………………………………………………………………………………………….

Opracowała: Marzena Marcjasz


KLASA 2B 27.11.2020

Temat: : Przemijania nie można zatrzymać…wiersz W. Szymborskiej „ Nic dwa razy…”

Witaj!

Przeczytaj proszę, wiersz

Wisława Szymborska – Nic dwa razy

Nic dwa razy się nie zdarza

i nie zdarzy. Z tej przyczyny

zrodziliśmy się bez wprawy

i pomrzemy bez rutyny.

Choćbyśmy uczniami byli

najtępszymi w szkole świata,

nie będziemy repetować

żadnej zimy ani lata.

Żaden dzień się nie powtórzy,

nie ma dwóch podobnych nocy,

dwóch tych samych pocałunków,

dwóch jednakich spojrzeń w oczy.

Wczoraj, kiedy twoje imię

ktoś wymówił przy mnie głośno,

tak mi było, jakby róża

przez otwarte wpadła okno.

Dziś, kiedy jesteśmy razem,

odwróciłam twarz ku ścianie.

Róża? Jak wygląda róża?

Czy to kwiat? A może kamień?

Czemu ty się, zła godzino,

z niepotrzebnym mieszasz lękiem?

Jesteś – a więc musisz minąć.

Miniesz – a więc to jest piękne.

Uśmiechnięci, współobjęci

spróbujemy szukać zgody,

choć różnimy się od siebie

jak dwie krople czystej wody.

1.Zwróć uwagę na podział utworu na dwie części. Gdzie przebiega granica tego

podziału? Jakie refleksje zostały przedstawione w tych częściach? Nazwij własnymi słowami tezę zawartą w każdej z nich.

2. Wyjaśnij, jaką funkcję pełni w wierszu porównanie świata do szkoły.

3. Do kogo zwraca się podmiot liryczny w drugiej części wiersza?

4. Czego metaforą jest róża? Co się z nią dzieje? W jaki sposób można interpretować tę zmianę?

5. Dlaczego zdaniem podmiotu lirycznego w wierszu nieodwracalność zdarzeń

czyni świat pięknym? Jaka jest filozofia życia osoby mówiącej?

6. W jaki sposób wiersz Wisławy Szymborskiej nawiązuje do słów Heraklita?

Panta rhei [panta rei] -wszystko płynie (Heraklit z Efezu)

Proszę zapoznaj się z biografią Wisławy Szymborskiej na stronie internetowej www.szymborska. org.pl/kalendarium.html, następnie uzupełnij kartę pracy „Kalendarium z życia Wisławy Szymborskiej”.

Zadanie

 Jakie znaczenie dla relacji międzyludzkich może mieć świadomość prawd zawartych w pierwszych strofach? W jaki sposób poczucie przemijalności czasu może wpłynąć na nasz stosunek do innych ludzi?

  Opracowała: Marzena Marcjasz

Nawiązania

 Posłuchaj muzycznych interpretacji utworu Wisławy Szymborskiej w  wykonaniu Łucji Prus oraz zespołu Maanam. Oceń oba wykonania. Elementy budowy wiersza ułatwiły, w tym wypadku, opracowanie utworu w wersji muzycznej.

  1. Maanam – Nic Dwa Razy

Wisława Szymborska – Nic dwa razy się nie zdarza (Łucja Prus) (1965)

Obejrzyj obrazy z motywem upływu czasu. Które z tych dzieł ,według ciebie, bardziej pasuje do wiersza Wisławy Szymborskiej

           Salvador  Dali, Trwałość pamięci

Gustav Klimt,    Trzy okresy życia kobiet


KLASA 2B 26.11.2020

Temat: Co już wiemy o twórczości Ignacego Krasickiego?

Witaj!

  1. Na podstawie życia i twórczości Ignacego Krasickiego odpowiedz, jakie znaczenie miały dla poety idee oświecenia?
  2. Czy Twoim zdaniem utwory Krasickiego miały wymowę optymistyczną, czy raczej pesymistyczną? Uzasadnij swoją odpowiedź.

    Opracowanie: Marzena Marcjasz


KLASA 2B 24.11.2020

Temat: Naprawić świat! Satyry Ignacego Krasickiego

Witam Cię!

W mitologii greckiej satyrami nazywano śmiertelnych bogów związanych z lasem i płodnością, a wchodzących w skład orszaku Dionizosa. Przedstawiano ich jako istoty o mieszanej budowie: górną część ciała miały ludzką (ale też: spłaszczony nos, spiczaste uszy, włosy przypominające sierść), dolną zaś – koźlą. Satyrami określano również specyficzne utwory literackie, atakujące postawy albo osoby, wyolbrzymiające w sposób komiczny lub karykaturalny obiekt krytyki. Ich cechą wspólną jest „mieszanie”, czyli łączenie: u bogów było to łączenie zewnętrznych cech zwierzęcych z ludzkimi, w utworach – kojarzenie elementów typowych dla różnych rodzajów literackich oraz karykaturalne wyolbrzymianie.

   Do najważniejszych autorów, którzy tworzyli satyry lub przynajmniej chętnie po nią sięgali, należał wybitny liryk rzymski Horacy. Cechą charakterystyczną jego utworów, wchodzących w skład zbioru Satyry, jest skierowanie ich przeciwko konkretnym osobom, wymienianym z imienia. Twórcy polskiego oświecenia preferowali inny model satyry. Naśmiewali się z ludzkich wad, a nie z konkretnych osób.

  Satyra to utwór literacki z pogranicza liryki i epiki, którego celem jest ośmieszanie ludzkich wad i zachowań, a także obyczajów, instytucji, konkretnych stanowisk, warstw społecznych, idei czy też stosunków społecznych.

  Gatunek ten ma charakter krytyczny, posługuje się dowcipem, ironią, kpiną i szyderstwem. Oparty jest na komizmie i karykaturze. Przedmiot satyry jest najczęściej wyolbrzymiany, czasem też pomniejszany i deformowany. Dydaktyzm satyry sprowadza się na ogół jedynie do ośmieszenia jakieś nieprawidłowości, bez podawania właściwych rozwiązań. Autorzy nie mają ambicji rozwiązywania problemów, a jedynie ich eksponowania i piętnowania.

Gatunek odrodził się w epoce oświecenia. Połączenie dydaktyzmu z dowcipem doskonale wpisywało się formułę „uczyć bawiąc”. Satyry w Polsce pisali: Ignacy Krasicki („Do Króla”, „Żona modna”) i Adam Naruszewicz („Chudy literat”, „Szlachetność”).

Przeczytaj, proszę, tekst satyry „Żona modna”

  1. Wymień wady i zalety „żony modnej” podane przez jej męża Piotra.
  2. Czy w utworze jedyną winną jest „żona modna”? Uzasadnij odpowiedź.
  3. W utworach Krasickiego pouczenia często były przekazywane za pomocą przysłów i sentencji.
  4. Znajdź w Żonie modnej przysłowie i wyjaśnij jego znaczenie.

Opracowanie: Marzena Marcjasz


KLASA 2B 23.11.2020

Temat: Bajki Ignacego Krasickego.

Witam Cię!

Portret Ignacego Krasickiego Per Krafft starszy, 1768, olej na desce, domena publiczna

Bajka to krótki utwór literacki służący moralnej nauce. Bajki mają najczęściej żartobliwy charakter, opowiadają proste historie zawierające morał. Morał może być wyrażony bezpośrednio, wówczas najczęściej znajduje się na końcu utworu – choć zdarza się, że autorzy umieszczają go na wstępie – lub może pozostawać w sferze domysłu czytelnika. Charakterystyczną cechą bajki jest jej alegoryczność, wyraźna szczególnie w bajce zwierzęcej. Tradycja przypisała niektórym zwierzętom pewne ludzkie cechy i tak, na przykład, lis symbolizował osobę chytrą, mrówka pracowitą, jagnię niewinną, a wilk – okrutną. Dzięki tego rodzaju skojarzeniom, „skrótom” bajki stawały się bardziej zwięzłe i – jednocześnie – treściwe.

Na szczególną uwagę zasługują bajki Krasickiego, niejednokrotnie niezwykle zwięzłe, bardzo trafnie ujmujące ludzkie słabości.

Szczur i kot

«Mnie to kadzą» — rzekł hardo do swego rodzeństwa

Siedząc szczur na ołtarzu podczas nabożeństwa.

Wtem, gdy się dymem kadzideł zbytecznych zakrztusił —

Wpadł kot z boku na niego, porwał i udusił.

1. Jakimi cechami wyróżniał się kot, a jakimi szczur?

2. Jaki morał wynika z tej bajki? Jak go rozumiesz?

Lis i wilk

Wpadł lis w jamę, wilk nadszedł, a widząc w złym stanie,

Oświadczył mu żal szczery i politowanie.

«Nie żałuj — lis zawołał — chciej lepiej ratować».

«Zgrzeszyłeś, bracie lisie, trzeba pokutować».

I nagroda, i kara zarówno się mierzy:

Kto nikomu nie wierzył, nikt temu nie wierzy.

1. Dlaczego wilk odmówił pomocy? Jak oceniasz zachowanie tego bohatera? Uzasadnij swoje zdanie.

2.  Znajdź morał i wyjaśnij jego znaczenie.

Lis i osioł

Lis stary, wielki oszust, sławny swym rzemiosłem,

Że nie miał przyjaciela, narzekał przed osłem.

«Sameś sobie w tym winien — rzekł mu osioł na to —

Jakąś sobie zgotował, obchodź się zapłatą».

Głupi ten, co wniść w przyjaźń z łotrem się ośmiela:

Umiej być przyjacielem, znajdziesz przyjaciela.

  1. Jaki morał płynie z bajki Krasickiego? Czy Twoim zdaniem przesłanie tego utworu jest aktualne?

Zadanie

Jakie prawa rządzą światem zwierzęcym w bajkach? Jakie refleksje na temat relacji międzyludzkich wywołują te utwory?

Opracowała: Marzena Marcjasz


Kategorie

Marzec 2021
P W Ś C P S N
1234567
891011121314
15161718192021
22232425262728
293031